Danışman: Prof. Halil Levent Kuterdem
Yazar: Ayşe Mine Yüksel

Ali Baba ve Kırk Haramiler masalı, Binbir Gece masallarında da birçok şekilde işlenen
yaygın bir masaldır. Orta Doğu kökenli olan masal, Selman Ada tarafından 1989 yılında iki
perde olarak bestelenmiş olup, ilk temsilini 1991 yılında gerçekleştirmiştir. Operadaki
masalın konusunu temellendiren karakterler besteci tarafından belirlenmiş seslerle temsil
edilmektedir.
Bu çalışmada operanın konusunu işleyen baş kadın karakterlerinden olan Ayşe, Nurcihan ve
Zeynep’in müzikal – vokal tekniği üzerinde durulması amaçlanmaktadır. Müzikal form
yapısı içinde insan sesindeki karakteristik ses aralıkları, ses ve vokal teknikleri, ulaşılmak
istenen hedef, bestecinin yaratmış olduğu karakter, ses aralıkları sözlerin karakterini
yansıtan ton, ses yüksekliği vokal tekniğinin analizinde öne çıkacak yöntemlerdir.
Bu sanat çalışması raporunda Türk opera bestecilerinden Selman Ada’nın Ali Baba ve Kırk
Haramiler adlı operasında yer alan Ayşe (soprano), Nurcihan (soprano) ve Zeynep (mezzo
soprano) karakterlerinin şan ekollerine adaptasyonu incelenecektir. Bu kapsamda yapılan
inceleme ile bestecinin yaratmış olduğu karaktere ait ses aralığının renk ve tını açısından
yaklaşımları ile bunun şan ekolü açısından yorumcu-sanatçıya etkisi ve katkısı hedef
alınacaktır.
Eserin bu çerçevede analizinin yapılabilmesi için eserin partisyonuyla birlikte, literatür
taramasına ve program notlarına yer verilecektir. Bu incelemeler sonucunda eserdeki baş
kadın karakterlerin icra ettikleri parçaların opera literatüründe bu eserleri seslendirecek olan
operacılara yol gösterecektir.

Anahtar sözcükler: Türk Operası, Selman Ada, Ali Baba ve Kırk Haramiler Operası, Şan
adaptasyon, nota.