Danışman: Doç. Dr. Hüseyin ÖZÇELİK
Yazar: Jale PEKDEMİR

Anadolu kültüründe önemli bir yer tutan çeyiz sandıkları, yalnızca işlevsel bir eşya
değil, aynı zamanda sembollerle yüklü, kadın kimliğinin ve toplumsal belleğin
taşıyıcısı olan kültürel nesnelerdir. Kuşaktan kuşağa aktarılan bu sandıklar; aile
yapısı, evlilik gelenekleri, kadınlık rolleri ve el işçiliği gibi çok katmanlı alanların
kesişiminde konumlanmaktadır. Çeyiz sandıkları üzerindeki motifler, biçimler ve
kullanım biçimleri; bireysel hafızayı kolektif kültüre bağlayan güçlü birer simgeye
dönüşmüştür. Bu bağlamda çeyiz sandıkları hem geleneksel el sanatları hem de
güncel sanat pratikleri açısından yeniden düşünülmesi gereken zengin bir ifade
alanı sunmaktadır. Bu çalışma, çeyiz sandıklarının taşıdığı kültürel ve simgesel
anlamları seramik sanatı aracılığıyla yeniden yorumlamayı amaçlamaktadır.
Geleneksel motiflerin biçimsel yapısı ve anlatı potansiyeli; çağdaş sanatın
kavramsal araçlarıyla birleşerek hem geçmişe saygı hem de günümüze dair yeni
bir ifade imkânı yaratmaktadır. Tez, çeyiz sandığını yalnızca nostaljik bir nesne
olarak değil, güncel bir sanat nesnesine dönüşebilecek kavramsal bir yapı olarak
ele almayı önermektedir.

Anahtar sözcükler: Çeyiz sandıkları, seramik sanatı, geleneksel miras, kültürel
semboller, kadın kimliği, toplumsal bellek, sanat.