Danışman: Prof. Deniz Onur Erman
Yazar: Gizem Çakmak

Bu araştırma, İslamiyet öncesi Türk inanışlarında kutsal hayvan kavramının seramik
formlardaki yansımalarını incelemektedir. Türklerin İslamiyet öncesi dönemde doğa,
ruhlar ve hayvanlarla kurduğu derin bağ, inanç sistemlerinin temel taşlarından biri
olmuştur. Hayvanlar, kozmoloji, mitoloji ve şamanistik uygulamalar içinde kutsal kabul
edilmiş; koruyucu ruhlar, totemler ve simgesel anlatılar aracılığıyla toplumsal hafızada yer
edinmiştir. Bu inançların sanata, özellikle seramik form ve süslemelerine nasıl yansıdığı,
kültürel devamlılık ve dönüşüm bağlamında ele alınmıştır.
Araştırmanın ilk bölümünde, İslamiyet öncesi Türklerin kimliği, göç hareketleri ve farklı
kültürlerle etkileşimi ele alınarak, dönemin inanç sistemleri ve kutsal hayvanlarla ilişkisi
açıklanmıştır. İkinci bölümde, kutsal kabul edilen hayvan figürlerinin mitolojik ve dini
anlamları incelenmiş, bu figürlerin seramik sanatında nasıl kullanıldığına odaklanılmıştır.
Üçüncü bölümde ise arkeolojik bulgular, sanat tarihi perspektifinden değerlendirilerek, bu
eserlerin toplumsal ve dini işlevleri tartışılmıştır.
Sonuç olarak, İslamiyet öncesi Türk toplumlarında hayvanların yalnızca biyolojik varlıklar
değil, aynı zamanda kutsal anlamlar yüklenmiş kültürel unsurlar olduğu ortaya konmuştur.
Bu figürlerin seramik sanatı yoluyla aktarımı, geçmişten günümüze süregelen bir kültürel
mirasın izlerini taşımakta, Türk sanat ve inanç sistemlerinin sürekliliğini gözler önüne
sermektedir.

Anahtar Kelimeler: İslamiyet öncesi Türkler, kutsal hayvanlar, inanç sistemi, seramik
sanatı, figüratif seramik.